Skip to main contentνόμος — Liddell–Scott–Jones | Berean InstitutesLiddell–Scott–Jones: νόμος
Gloss
that which is in habitual practice, use
νόμος,ὁ, (νέμω)
A. that which is in habitual practice, useorpossession,not in Hom. (cf. J. Ap. 2.15 ), though read by Zenod. in Od. 1.3 .
I. usage, custom,
[μοῦσαι] μέλπονται πάντων τε νόμους καὶ ἤθεα κεδνά
Hes. Th. 66
; ν. ἀρχαῖος ἄριστος
Id. Fr. 221
;ἔνθα ν.(sc.ἐστί) c.inf., where it isthe custom. . , Alc. Supp. 25.5 ;ν. πάντων βασιλεύς customis lord of all, Pi. Fr. 169.1 ; ν. δεσπότης
Hdt. 7.104
, Pl. Lg. 715d ; ν. τύραννος τῶν ἀνθρώπων
Id. Prt. 337d
; ἴησις ὀθονίοισι κατὰ τὸν ν. τὸν ἀρθριτικόν
Hp. Art. 18
; ὡς νόμος
Id. Mochl. 37
Browse lexicon entriesτόνδε . . ν. διέταξε Κρονίων . . θηρσὶ . . ἐσθέμεν ἀλλήλους
; τρέφονται πάντες οἱ ἀνθρώπειοι ν. ὑπὸ τοῦ θείου
; ἄφθογγον εἶναι τὸν παλαμναῖον ν. [ἐστί]
; ν. κάλλιστον ἐξευρόντα, πειθαρχεῖν πατρί
= ὀρθὸς λόγος , Zeno Stoic. 1.43 : pl., ἔργων . . ὧν νόμοι πρόκεινται ὑψίποδες
(lyr.); νεοχμοῖς ν. Ζεὺς κρατύνει
b. inVT,of thelawof God, ἐν τῷ νόμῳ Κυρίου τὸ θέλημα αὐτοῦ
, al., cf. Is. 2.3 ;νόμον ὃν ἐνετείλατο ὑμῖν Μωϋσῆςib. De. 33.4 ; so inNT,
, etc.; but also ὁ ν. τοῦ Χριστοῦ
;ὁ ν. τοῦ Πνεύματος τῆς ζωῆς,opp.ὁ ν. τῆς ἁμαρτίας καὶ τοῦ θανάτου,
Ep.Rom. 8.2 ; ν. τέλειος ὁ τῆς ἐλευθερίας
c. with Preps.,κατὰ νόμονaccording tocustomorlaw,
Hes. Th. 417 , Hdt. 1.61 , etc.; κὰν νόμον
;οἱ κατὰ ν. ὄντες θεοίtheestablisheddeities, Pl. Lg. 904a ; κατὰ νόμους
;παρὰ νόμονcontrary to . . , Id. Eu. 171 (lyr.); παρὰ τοὺς τῆς φύσεως ν.
;ἐν Ἀδραστείῳ νόμῳbythe lawof Adrastus, i.e. at the Nemean games, Id. N. 10.28 : esp. in dat.νόμῳ by custom, conventionally,opp.φύσει,
Hdt. 4.39 , Philol. 9 , Arist. EN 1094b16 , etc.;ν. γλυκύ, ν. πικρόν,
Democr. 9 ; εἰ μή τις λέγοι ν. ὁρᾶν καὶ τὰς λεγομένας ποιότητας μὴ ἐν τοῖς ὑποκειμένοις εἶναι
;ὅσον νόμου χάρινjust forform'ssake, Diph. 43.14 , Arist. Metaph. 1076a27 .
d. statute, ordinance made by authority,
[σόλων] νόμους ἔθηκεν ἄλλους, τοῖς δὲ Δράκοντος θεσμοῖς ἐπαύσαντο χρώμενοι πλὴν τῶν φονικῶν
(but τὸν Δράκοντος ν. τὸν περὶ τοῦ φόνου
), etc.;νόμον τιθέναι, τίθεσθαι,
OGI 483.1 (Pergam.,ii A.D.), Ep.Jac. 2.8 : freq. ofgeneral laws,opp.ψηφίσματα(special decrees), Pl. Tht. 173d , etc.; ὅταν τὰ ψηφίσματα κύρια ᾖ ἀλλὰ μὴ ὁ ν.
: generally,law, ἄνευ ὀρέξεως νοῦς ὁ ν. ἐστίνib. 1287a32 ;ἄγραφος ν.Lex ap. And. 1.85 , etc.; opp.γεγραμμένος,
Arist. Rh. 1373b6 ;ν. ἴδιος,opp.κοινός,ib. 4 ;ὁ ν.freq. as subject, οἱ ν. διδόασι τιμωρίας
(ii B.C.);μὴ ὁ ν. κρίνει τὸν ἄνθρωπον ἐὰν μὴ ἀκούσῃ πρῶτον; Ev.Jo. 7.51 .
e. c. gen. rei, οὗτός τοι πεδίων πέλεται ν.
; Ὑλλίδος στάθμας ἐν νόμοις
; τὸν φαρμάκων δίδαξε μαλακόχειρα ν.
; ν. ἐμβολῆς καὶ διορθώσιος
;ὁ ν. τοῦ κριοῦ, τοῦ ἀνδρός, τῶν ἐρανιστῶν,
LXX Le. 6.31 ( 7.1 ), Ep.Rom. 7.2 , SIG 1198.14 (Arcesine,iii B.C.);ἐς χειρῶν νόμον ἀπικέσθαιto cometo blows, into action,
Hdt. 9.48 ;ἐν χειρῶν νόμῳ ἀπόλλυσθαι, περιπεσεῖν,diein action,
Id. 8.89 , Plb. 1.57.8 ; μεταλλάξαι τὸν βίον ἐν χ. ν.
, cf. 3.116.9 ; Ἀσδρούβας . . ἐν χ. ν. κατέστρεψε τὸν βίον
; τοὺς μὲν ἐν χ. ν. διέφθειρε
;τοὺς ἐν χ. ν. τὰς πολιτείας καταλύονταςby 'directaction',
Aeschin. 1.5 ; but κτεῖναι ἐν ταῖς πολεμικαῖς ἐξόδοις ἐν χειρὸς νόμῳ under martial law,
; τῷ τοῦ πολέμου νόμῳ κτησάμενος
2. Νόμοςpersonified,οἱ θεοὶ σθένουσι χὡ κείνων κρατῶνN. E. Hec. 800 , cf. Orph. Fr. 105 , 160 .
οἶδα δ' ὀρνίχων νόμως πάντων
; Ἀπόλλων ἁγεῖτο παντοίων ν.
; ἐπηλάλαξαν Ἀραὶ τὸν ὀξὺν ν.
, cf. AP 9.584 : metaph., τοὺς Ἅιδου ν.
2. esp. a type of earlymelodycreated by Terpander for the lyre as an accompaniment to Epic texts, ν. ὄρθιος
, cf. Pl. Lg. 700d , Arist. Po. 1447b26 , Pr. 918b13 , etc.; also for the flute, ν. αὐλῳδικός
; without sung text,ν. αὐλητικόςib. 1133d , cf. 138b , Poll. 4.79 ; later,composition including both words and melody,e.g. Tim. Pers.
= νοῦμμος (q. v.), Epich. 136 , Sophr. 162 , Inscr.Délos 407.21
(ii B.C.);ν. σηστέρτιοι, =Lat.nummi sestertii,
IV. Archit.,courseof masonry, IG 12(2).11.17 (Mytil.).
References
- Hom.
- J. Ap. 2.15
- Zenod.
- Od. 1.3
- Hes. Th. 66
- Id. Fr. 221
- Alc. Supp. 25.5
- Pi. Fr. 169.1
- Hdt. 7.104
- Pl. Lg. 715d
- Id. Prt. 337d
- Hp. Art. 18
- Id. Mochl. 37
- Hes. Op. 276
- Heraclit. 114
- A. Eu. 448
- S. Tr. 1177
- Zeno Stoic. 1.43
- S. OT 865
- A. Pr. 150
- LXX Ps. 1.2
- Is. 2.3
- De. 33.4
- Ev.Luc. 2.22
- Ep.Gal. 6.2
- Ep.Rom. 8.2
- Ep.Jac. 1.25
- Hes. Th. 417
- Hdt. 1.61
- Pi. O. 8.78
- Pl. Lg. 904a
- A. Supp. 241
- Id. Eu. 171
- Pl. Ti. 83e
- Pi. I. 2.38
- Id. N. 10.28
- Hdt. 4.39
- Philol. 9
- Arist. EN 1094b16
- Democr. 9
- Plot. 4.4.29
- Diph. 43.14
- Arist. Metaph. 1076a27
- Id. Ath. 7.1
- IG 12.115.5
- OGI 483.1
- Ep.Jac. 2.8
- Pl. Tht. 173d
- Arist. Pol. 1292a7
- 1287a32
- And. 1.85
- Arist. Rh. 1373b6
- 4
- D. 18.12
- Inscr.Magn. 92b16
- Ev.Jo. 7.51
- Hes. Op. 388
- Pi. P. 1.62
- Id. N. 3.55
- Hp. Mochl. 38
- LXX Le. 6.31
- 7.1
- Ep.Rom. 7.2
- SIG 1198.14
- Hdt. 9.48
- Id. 8.89
- Plb. 1.57.8
- Id. 3.63.5
- 3.116.9
- Id. 11.2.1
- Id. 1.82.2
- Aeschin. 1.5
- Arist. Pol. 1285a10
- Aeschin. 2.33
- E. Hec. 800
- Orph. Fr. 105
- 160
- Alcm. 67
- Pi. O. 1.101
- Id. N. 5.25
- Th. 5.69
- A. Th. 952
- S. Fr. 463
- AP 9.584
- S. Fr. 861
- Hdt. 1.24
- S. Fr. 966
- Ar. Ra. 1282
- Pl. Lg. 700d
- Arist. Po. 1447b26
- Pr. 918b13
- Plu. 2.1132d
- 1133d
- 138b
- Poll. 4.79
- Tim. Pers.
- Epich. 136
- Sophr. 162
- Inscr.Délos 407.21
- Inscr.Prien. 41.13