πον-έω , πονέομαι , in early Greek only Med. πονέομαι, inf. -έεσθαι Il. 10.116 : impf. ἐπονεῖτο, Ep. πονεῖτο 9.12 : fut. πονήσομαι 23.159 , Hp. Mul. 1.4 , later πονέσομαι Luc. Asin. 9 : aor. ἐπονησάμη
πον-έω,πονέομαι,
A. in early Greek only Med.
πονέομαι, inf.
-έεσθαι
Il. 10.116
:impf. ἐπονεῖτο,
Ep.
πονεῖτο
9.12
:fut.
πονήσομαι
23.159
, Hp. Mul. 1.4 , later πονέσομαι
Luc. Asin. 9
:aor. ἐπονησάμην,
Ep.
πονήσατο
Il. 9.348
, (δια-) Pl. Lg. 966c , X. Eq. 5.10 ;ἐπονήθην f.l. in
E. Hel. 1509 (lyr.), (δια-) Isoc. 15.267 :pf. πεπόνημαι,
Ion.
3 pl.— -έαται
Hdt. 2.63
, Ep.
-ήαται
Arat. 82
, Att.
-ηνται
Pl. Phlb. 58e
:plpf.
πεπόνητο
Il. 15.447
, Ep.
3 pl.
-ήατο
A.R. 2.263
:
I. abs.,work hard,
ὡς ἐπονεῖτο
Il. 2.409
;ὄφελεν πονέεσθαι λισσόμενοςhe oughtto suffer toilin praying, 10.117 ;ὅπλα . . , τοῖς ἐπονεῖτοwith whichhe did his work,of Hephaestus, 18.413 , cf. Od. 16.13 ;περὶ δόρπα . . πονέοντο were busiedabout their supper, Il. 24.444 , cf. Hdt. 2.63 , Pl. Phlb. 58e ; soπεπόνητο καθ' ἵππους was busywith the horses, of a charioteer, Il. 15.447 ;πονέοντο κατὰ κρατερὴν ὑσμίνην were toilingin the fight, 5.84 , etc.; henceπονεῖσθαιalone = μάχεσθαι , 4.374 , 13.288 ;π. τινός to be busywith . . , Arat. 82 , cf. 758 .
2. sufferfrom illness,be sick,
Th. 2.51 .
II. c. acc.,work hard at, makeordo with painsorcare,
τύμβον
Il. 23.245
; ταῦτ' ἐπονεῖτο ἰδυίῃσι πραπίδεσσι
18.380
; ὅπλα . . πονησάμενοι κατὰ νῆα
Od. 11.9
; πονησάμενος τὰ ἃ ἔργα
9.250
, cf. Il. 9.348 , Hes. Op. 432 (sc.ἄροτρα) ; πονεύμενος ἕρκος ἀλωῆς
Mosch. 4.100
; πεπονήατο δαῖτα γέροντι
A.R. 2.263
.
B. after Hom. , the act. formπονέωprevails:fut.
πονήσω
A. Pr. 344
, Pl. R. 410b , Hp. Mul. 1.2 , 5 ; later πονέσω
Arist. Mech. 856b9
,Lyr. Alex.Adesp.
37.3 , LXX Is. 19.10 , al., and in codd. of Hp. Aph. 4.32 :aor. ἐπόνησα,
Dor.
-ᾱσα,
E. Hipp. 1369 (anap.), Pl. R. 462d , Hp. Acut. 46 , Theoc. 15.80 ; poet. πόνησα
Pi. N. 7.36
; later ἐπόνεσα
LXX 1 Ki. 23.21
, al., Ph. Bel. 58.1 , al., Polyaen. 3.10.6 , etc., and in codd. of Hp. Coac. 489 , Morb. 1.4 , 14 :pf.
πεπόνηκα
Ar. Pax 820
, X. Cyr. 4.5.22 , Hp. Vict. 2.66 ; later πεπόνεκα
PMich.Zen. 104.3
(iii B.C.):plpf.
ἐπεπονήκει
Th. 7.38
:— Pass. ,aor. ἐπονήθην(ἐξ-) Id. 6.31 ; Dor.
subj.
πονᾱθῇ
Pi. O. 6.11
:pf.
πεπόνημαι
S. Tr. 985
(anap.), Pl. Phdr. 232a (v. infr. 1.3 ):
I. intr.,toil, labour,
περὶ λήϊον
Hdt. 2.14
; ἐς ἄκαιρα πονεῖν
Thgn. 919
;πόνει μετ' εὐκλείαςAnon ap. Stob. 3.1.173
=
JHS 27.63 (Cyzicus,iv/iii B.C.);ἄλλως, μάτην π., labourin vain, S. OT 1151 , E. HF 501 : c.acc.,τὰ μηδὲν ὠφελοῦντα μὴ πόνει μάτην donotlabour at . . ,
A. Pr. 44 ; ἀνήνυτα π.
Pl. R. 531a
: rarely of things, τίς . . αἶνος ἐπ' ἀνδρὶ θείῳ . . πονήσει;
A. Ag. 1550
(lyr., dub., leg.αἶνον).
2. c. acc. cogn.,π. πόνον go through, suffertoil, Id. Pers. 682 , E. Hec. 779 , cf. S. Ph. 1419 , E. Hipp. 1369 (anap.), Pl. R. 410b , etc.; περὶ τῶν παθημάτων ὧν νοσέουσί τε καὶ πονέουσι
Hp. VM 2
, etc.; ἅμιλλαν ποδοῖν
E. IA 212
(lyr.); π. πολλά
Id. Supp. 577
: with modal words,π. τινί suffer inorbya thing, Pi. N. 7.36 ; δίψῃ
A. Pers. 484
; ὑπὸ χειμῶνος
Antipho 2.2.1
; τῇ κυήσει
Arist. HA 570b3
;εἰρεσίᾳPolyaen.l.c.: c.acc. partis,πεπόνηκα . . τὼ σκέλειmylegsache,
Ar. Pax 820 ;π. τὰς κεφαλάς, τοὺς ὀφθαλμούς, τὰ γόνατα, have a painin . . , Arist. HA 557a10 , Pr. 959b21 , 882b25 : with modal dat. added, π. πλευρὰν πικρᾷ γλωχῖνι
S. Tr. 681
: abs.,labour under sickness, suffer,
Hp. VM 8 ;suffer damage,
ἅπαν ἂν συμπαθὲς ἦν ἑνὸς μορίου πονήσαντος
Arist. PA 690b4
; also,suffer pain, ἀεὶ π. τὸ ζῷονAnaxag.ap eund. EN 1154b7 ; of an army,to be hard-pressed, suffer,
Th. 5.73 , X. Cyr. 1.4.21 , etc.; of ships, Th. 7.38 ; of implements, arms, etc.,to be worn out, spoilt,ordamaged,
D. 18.194 , Plb. 3.49.11 , Inscr.Délos 442
B 204 , al.(ii B.C.); τὰ σπαρτία ἧττον πονέσει
Arist. Mech.
l.c.; ῥίζαι πεπονηκυῖαι
Thphr. HP 3.7.1
; of buildings,to be dilapidated,
PEnteux. 6.3
(iii B.C.), etc.
3.
Pass. , impers.,οὐκ ἄλλως αὐτοῖς πεπόνηται,
= πεπονήκασι , Pl. Phdr. 232a .
II. trans.,
1. c.acc. pers.,afflict, distress,
Pi. P. 4.151 , cj. in Anacreont. 33.14 :— Pass. ,to be afflictedorworn out, suffer greatly,
πεπονημένος ὀδύναις
S. Tr. 985
(anap.); πόλεως πονουμένης τῷ πολέμῳ
Th. 4.59
; τόν τε θνῄσκοντα καὶ τὸν πονούμενον
Id. 2.51
.
b.
Pass. ,to be trainedoreducated, δοκεῖ ὁ κατ' ἀλήθειαν πολιτικὸς πεπονῆσθαι περὶ [τὴν ἀρετήν] Arist. EN 1102a8 ; πεπονημένην ἔχειν τὴν ἕξιν
Id. Pol. 1335b8
, cf. Theoc. 13.14 ;πεπονημένον ὑπό μουthough heowes his trainingto me, PCair.Zen. 378.16
(iii B.C.).
2. c. acc. rei,gain by toilorlabour,[χρήματα] X. An. 7.6.41 :— Pass. ,to be wonorachieved by toil,
καλὸν εἴ τι ποναθῇ
Pi. O. 6.11
, cf. P. 9.93 .
b.
Pass. , of meats,to be dressed, cooked,
Ptol.Euerg. 9J. , Phld. Mort. 24 ; ἄρτος πεπονημένος specially prepared,
Sor. 1.94
.—The rule of Choerob. in Theod. 2.137 H., EM 130.3 , that whenπονέωmeanstoil,thefut.andaor.areπονήσω, ἐπόνησα,whensuffer pain, πονέσω, ἐπόνεσα,is not borne out by the examples (v. supr.).—Thefut.
Med.
κατα-πονήσομαιis used as trans. by D.S. 11.15 ; soaor.
Pass.
πονήθηin IG 9(1).867.6 (Corc.,vii/vi B.C.); and the intr. and trans. senses are united in Anacreont. 33.14 (cj.), 15 .
